Itsasoaren biktimen alde

Itsasoaren biktimen alde margolana Valentín de Zubiaurre artistaren lanik nabarmenetako bat da. Bertan Zubiaurrek bere obran behin eta berriz errepikatzen den kostaldeko Ondarroako hiribildua marrazten du, eta adierazkortasunez betetako giza irudien bidez, komunitatearen solemnitatea eta samina atzematen ditu itsasoan hildakoen aurrean, herriaren tragedia eta elkartasuna nabarmentzen dituen atmosfera ilun bat sortuz.

Valentín de Zubiaurre Madril, (Madril, 1879- Madril, 1963) margolari eta marrazkilaria, euskal gai herrikoi eta tradizionaletan ardaztutako pintura kostunbristagatik izan zen ezaguna. Madrilen jaio bazen ere, bere bizkaitar jatorria erabakigarria izan zen bere artearen eta estiloaren eraketarako. Bizkaiko konpositore eta organo-jotzaile ezagun baten semea, bere anaia Ramón bezala, hori ere margolaria, gorra izan zen. San Fernandoko Arte Ederretako Errege Akademian ikasi zuen, eta Frantzia, Italia eta Herbehereetako bidaiekin osatu zuen bere prestakuntza, non modernismoaren eragina jaso baitzuen. Bere ibilbidean zehar, Zubiaurrek hainbat galeriatan erakutsi zituen bere artelanak eta zenbait sari jaso zituen, XX. mendeko Espainiako panorama artistikoan nabarmendutako artista gisa sendotuz.

Bere estiloaren ezaugarri nagusiak errealismo zehatza eta kolore-paleta soila dira, nekazal eta itsas munduan eta sinbolismoz beteriko Euskal Herriko eta Gaztelako eguneroko bizitzako eszenetan ikuspegia duena. Zubiaurrek kontatutako eszena gainditzen du, eta pertsonaien barruan sartzen da. Bere koadroek, askotan, pertsonaia hieratikoak dituzte lehen planoetan, itsasoko edo mendiko euskal paisaien hondoekin, eta atmosfera malenkoniatsuak eta misterioz beteak sortzen dituzte.